KNOV Winkelmandje (0) Menu

Coronavirus

Gepubliceerd: 10 maart 2020, laatste update: 24 april 2020

Het RIVM voert de regie over het landelijke beleid met betrekking tot COVID-19. Verloskundigen kunnen de laatste informatie, zowel voor professionals als patiënten, vinden bij RIVM of voor specifieke situaties de informatie volgen via hun lokale GGD en het crisisteam van eigen regionale netwerk. Het is dus belangrijk dat u aanhaakt bij de ROAZ in uw regio.

Draaiboeken en protocollen

Draaiboeken en protocollen

Flowcharts

PBM

Werk & organisatie

Testbeleid

Inzet en testbeleid verloskundigen
https://lci.rivm.nl/lci.rivm.nl/covid-19/bijlage/zorgmedewerkersinzetentestbeleid

Testen algemeen
https://www.rivm.nl/coronavirus-covid-19/testen

Wetenschappelijke reacties

Nieuwsupdate 28 mei 2020

Serologische tests

Kan ik laten testen of het virus al gehad heb en ik antistoffen heb tegen het nieuwe coronavirus?
Nee, wel worden mensen al in beperkte mate getest in het kader van onderzoek naar de verspreiding van het virus in Nederland. Op het moment onderzoeken we welke antistoffentest het meest betrouwbare resultaat geeft. We raden mensen af om zelf het bloed te laten testen op aanwezigheid van antistoffen tegen het nieuwe coronavirus. Dit kan een gevoel van schijnveiligheid geven. We zijn momenteel aan het onderzoeken of het hebben van antistoffen ook betekent dat je het virus niet meer kan krijgen en dat je hier niet meer ziek van kan worden. Mogelijk hebben mensen met milde klachten minder antistoffen, waardoor ze niet volledig beschermd zijn tegen het virus.

Achtergrondinformatie
Website RIVM

Indirecte diagnostiek
Serologie is (nog) niet beschikbaar, maar er wordt wel onderzoek gedaan naar de bruikbaarheid van serologische testen. Indien serum van de patiënt beschikbaar is, wordt de aanvrager verzocht dit mee te sturen met de andere monsters. Bij het nog niet beschikbaar zijn van een serologische test draagt dit niet direct bij aan diagnostiek voor de acute fase, maar wel aan latere beeldvorming van het COVID-19. Serummonsters kunnen worden opgestuurd naar het RIVM-IDS en/of naar het Erasmus MC.

NHG update 20 mei 2020

  • Op Thuisarts.nl is een tekst toegevoegd over tromboseprofylaxe bij COVID-19 en welke patiënten daar mogelijk voor in aanmerking komen.
  • De NHG-Leidraad ‘Stollingsafwijkingen bij COVID-19 voor de huisarts’ is vandaag gepubliceerd. De kernboodschappen van deze leidraad zijn:
  • o Verricht bij patiënten met COVID-19 alleen een D-dimeertest bij een klinische verdenking op diep veneuze trombose (DVT) of longembolie en niet om de ernst van de infectie te bepalen.
    o Overweeg alleen profylactisch LMWH bij patiënten met (een hoge verdenking op) COVID-19 die hierdoor (arbitrair > 3 dagen) bedlegerig zijn en een voorgeschiedenis van een DVT of longembolie hebben of een actieve maligniteit hebben.
    o Schrijf geen profylactisch LMWH voor aan andere patiënten met (een hoge verdenking op) COVID-19 die thuis verblijven.
  • Er bestaat nog veel onzekerheid over de kwaliteit en de betrouwbaarheid van serologische antilichaamtests. De betrouwbaarheid hangt onder meer af van het moment van testen (aantal dagen na 1e ziektedag) en de ernst van de ziekte. Ook is nog onduidelijk of de aanwezigheid van antilichamen correleert met een totale immuniteit tegen re-infectie. Er is daardoor ook veel onzekerheid over de betekenis van de uitslag, een positieve of negatieve serologische test, bij individuele patiënten.
  • o We adviseren om vooralsnog terughoudend te zijn met het aanvragen van serologische antilichaamtests in het laboratorium naar COVID-19 voor individuele patiëntenzorg. Als u de test wel uit laat voeren, doe dit dan > 10 dagen na de eerste ziektedag.
    o We raden het gebruik van de point-of-care antilichaamtests (sneltests) naar COVID-19 af.
    o Zie voor meer informatie het Advies serologische antilichaamtests naar COVID-19.

Testbeleid verloskundigen

Hoe zit het precies met het testbeleid van verloskundigen?
Inzet en testbeleid verloskundigen: https://lci.rivm.nl/lci.rivm.nl/covid-19/bijlage/zorgmedewerkersinzetentestbeleid
Testen algemeen: https://www.rivm.nl/coronavirus-covid-19/testen

Statement ICM impact Covid-19 pandemie op verloskundigen

Naar aanleiding van de 73e World Health Assembly die online werd geopend op 18 mei jl. publiceerde ICM een statement om de impact van de Covid-19 pandemie op verloskundigen en de zwangere vrouwen en baby's voor wie zij zorgen onder de aandacht te brengen.

Als een gestrande zwangere niet kan terugvliegen naar eigen land, wie betaalt dan de zorg?
Als een zwangere vanwege reisbeperkingen door het coronavirus niet kan terugkeren naar Nederland, dan worden zorgkosten die in het buitenland worden gemaakt vergoed door haar eigen zorgverzekering. Echter, daar zitten beperkingen aan. Vanuit de basisverzekering wordt over in de gehele wereld 1 keer het Nederlandse tarief vergoed. Vanuit de aanvullende verzekering kan een hoger tarief vergoed worden. Hier wordt onderscheid gemaakt tussen landen in de EU en buiten de EU. Dit kan ook per verzekeraar verschillen. Het is belangrijk dat een zwangere die in het buitenland zorg nodig heeft, haar verzekeraar belt om na te vragen wat de vergoeding is waar zij recht op heeft. Indien kosten hoger uitvallen dan haar zorgverzekeraar betaald, kan ze een beroep doen op haar reisverzekering. Ook hier geldt, dat dit per situatie bekeken moet worden.

Wanneer mag Centering Pregnacy weer worden gegeven?
In de aangekondigde verruiming staat dat Centering Pregnancy (CP) per 15 juni 2020 weer georganiseerd kan worden. Dit is een advies wat tot stand is gekomen met input vanuit de leden en in overleg met de stakeholders. Echter indien je op praktijk niveau in staat bent om CP te organiseren onder de juiste voorwaarde en kunt voldoen aan de RIVM maatregelen (1,5 meter, max 30 mensen) is het met ingang van 1 juni a.s weer toegestaan om CP bijeenkomsten te organiseren.

Zijn wij als regio verplicht de verruimingen per 15 juni door te voeren?
De verruimingen zijn adviezen en het is zeer goed te begrijpen dat sommige verruimingen regionaal nog niet haalbaar zijn. Daar biedt de richtlijn ook ruimte voor. Zie voor het volledige advies het document Verruimingen verloskundige zorg per 15 juni bij Draaiboeken en protocollen op deze pagina.

Social media en voorlichting

CPZ

Het CPZ ondersteunt de landelijke beroeps- en brancheorganisaties in de geboortezorg in deze crisis waar ze kan. O.a. door informatievoorziening t.a.v. richtlijnen en afspraken op landelijk niveau steeds actueel te houden en partijen te verbinden. Op de themapagina www.kennisnetgeboortezorg/corona treft u steeds een bundeling van al het actuele coronanieuws voor de geboortezorg van de geboortezorgpartijen en andere belangrijke stakeholders.

Zwangeren kunt u ook verwijzen naar www.allesoverzwanger.nl. Ook de veelgestelde vragen van zwangeren wordt hier regelmatig ge-update.

Interessante links

Archief Nieuwsbrieven

Nieuwsupdate 27 mei 2020

Verruimingen verloskundige zorg per 15 juni 2020

Na verwerking van de feedback van leden zijn de verruimingen met ketenpartners vastgesteld. Het document Verruimingen verloskundige zorg per 15 juni 2020, inclusief onderbouwing van deze verruimingen, staat op de coronapagina onder Draaiboeken en Protocollen.

Leidraad Medische procedures infectieuze aerosol genereren (IAGP) met SARS-CoV-2

De leidraad Medische procedures infectieuze aerosol genereren (IAGP) met SARS-CoV-2 is geformuleerd door het expertiseteam infectiepreventie van de Federatie Medisch Specialisten. Het document staat onder Draaiboeken en Protocollen op deze pagina.

Nieuwsupdate 20 mei 2020

Deelnemers werkgroep Corona

Eerder berichtten wij jullie over de werkgroep Corona KNOV. Via deze werkgroep worden vragen, signalen en knelpunten behandeld. De werkgroep zorgt voor nieuwsberichten, Q&A’s, aangepaste pandemieprotocollen en flowcharts. Dagelijks worden de vragen in behandeling genomen en zo snel mogelijk beantwoord.  

De werkgroep richt zich de komende tijd vooral op in welk tempo de reguliere verloskundige zorg weer uitgevoerd kan worden volgens de Zorgstandaard Integrale Geboortezorg. Hierbij houdt de werkgroep rekening met de maatregelen van RIVM, de wijzigingen in het overheidsbeleid, de mogelijke volgende verhoging van het reproductiegetal R en wordt het KNOV-standpunt afgestemd met leden, stakeholders NVOG, NVK, BO Geboortezorg, NVZ e.a. waarbij als uitgangspunten allereerst de veiligheid maar ook de wensen van zwangeren en de leden van de KNOV vooropgesteld worden.  

De werkgroep maakt in haar adviezen en standpunten ook gebruik van de onderbouwing door verloskundigen die aan de KNOV verbonden zijn als wetenschappelijke adviseurs. Daarnaast staat de werkgroep in verbinding met landelijke coördinatoren. Zij worden geconsulteerd over de stappen die gezet worden richting reguliere verloskundige zorg, met inachtneming van de geldende richtlijnen en kaders. 

Eerder werd bekendgemaakt dat de werkgroep bestaat uit bureaumedewerkers van de KNOV en een aantal eerste en tweedelijnsverloskundigen die meewerken aan inhoudelijke stukken. Deze verloskundigen ondersteunen de werkgroep op persoonlijke titel. Hieronder zijn de namen te vinden van degenen die momenteel in de werkgroep samenwerken.  

KNOV: Rosanne van der Sterre- Poolen, Manon Abbel en Mischa Buter 
Leden: Noortje Jonker, Marije Lamain, Lianne Swiers en Nalonya van der Laan. 

De werkgroep verzoekt vragen en signalen niet te richten aan individuele leden en altijd via de Helpdesk@knov.nl toe te sturen. Op die manier kan er gezorgd worden voor efficiënte en spoedige beantwoording in deze crisisperiode.  

Update Pharos folder

Pharos heeft de informatie voor laaggeletterde vrouwen aangepast aan de nieuwe maatregelen die per 11 mei zijn ingegaan.

Standpunt COVID-19 en zwangerschap, bevalling en kraambed

Het standpunt Covid-19 en zwangerschap, bevalling en kraambed is opgesteld door de Federatie Medisch Specialisten en de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie en is ter consultatie voorgelegd aan diverse partijen, waaronder de KNOV.

Nieuwsupdate 19 mei 2020

Beeldbellen tijdens consulten en echo’s / toestemmingsformulier

BEN adviseert dat de echoscopist een toestemmingsformulier tekent voor het beeldbellen tijdens een echo (consult) bij gebruik van beeldbellen door cliënt.
Wat is het advies van de KNOV hierin? En als dit juridisch aan te raden is, hoe dan om te gaan met afgelopen 6-7 weken?

Beeldbellen met de cliënt (verloskundige–cliënt) mag, mits er gebruikt wordt gemaakt van beveiligde tools. Zie het e-health advies op deze coronapagina. Hier is ook toestemming van de cliënt voor nodig, wat middels een toestemmingsformulier verkregen mag worden (valt onder AVG).

Wanneer de cliënt zelf tijdens het consult beeldbelt (cliënt–partner/anderen) is een toestemmingsformulier niet nodig. Het gaat hier immers niet om het verwerken van medische persoonsgegevens door de verloskundige. Omdat het hier om huishoudelijk/privé gebruik gaat van de cliënt zelf is de AVG niet van toepassing. Maar: Of er nu wel of niet gelijktijdig opnamen van de verloskundige worden gemaakt (stem of beeld) u kunt dit als verloskundige goedvinden of niet. Het is dus aan u om te laten beeldbellen of niet.

Als u het wel goedvindt, is dit is vergelijkbaar met het uitprinten van een rode band formulier en meegeven aan de cliënt, of het aanwezig zijn van de partner tijdens een consult, met wie zij haar medisch gegevens deelt is aan haar. Zo ook met beeldbellen door de cliënt zelf met haar partner/anderen tijdens een consult, zij bepaalt met wie zij de gegevens deelt en via welk medium (FaceTime, Whatsapp etc..).

De cliënt moet dus wel toestemming aan u als verloskundige vragen voor het beeldbellen zelf en, als dat gebeurt, het maken van opnamen voor beeld en/of geluid en u moet op dat moment afspraken maken voor uw eigen bescherming. Bijvoorbeeld mag u wel of niet in beeld komen, mag uw stem wel of niet worden gehoord, mogen er opnamen worden gemaakt. Dit hoeft echter niet schriftelijk als er geen sprake is van een situatie zoals bij een e-consult geïnitieerd door de verloskundige (verloskundige – cliënt)

Het advies is om niet in beeld te komen tijdens het beeldbellen, deze beelden kunnen opgenomen worden. Daarom is het ook van belang dat u geen medisch advies geeft aan de cliënt tijdens het beeldbellen, omdat de applicatie waarmee zij beeld belt niet veilig is en u zelf niet de intentie van een e-consult hebt. Wij de cliënt op de mogelijke gevaren: dat het gebruik van dit soort applicaties niet veilig is voor het delen van (eigen) medische gegevens. Daarom mogen ze ook niet gebruikt worden door verloskundigen of andere medisch zorgprofessionals (zie advies E-consult op Coronapagina).

Adviezen
-
Spreek met de cliënt af wat zij in beeld mag brengen en hoe lang
- Spreek met de cliënt af of u wel of niet in beeld mag komen, advies is om niet in beeld te komen.
- Spreek met de cliënt en de partner of anderen waarmee gebeld wordt af of daar ook opnamen van gemaakt mogen worden.
- Geef geen medisch advies tijdens het beeldbellen en beantwoord in principe geen vragen van/aan de partner omdat u geen veilige verbinding hebt en u dan in een andere juridische situatie komt (verloskundige–cliënt) en dan is een toestemmingsformulier wel nodig en een beveiligde applicatie.

Betrouwbare apps m.b.t. informatie Corona

Wat zijn betrouwbare apps?
Een betrouwbare en handige app is die van het RIVM, met een veelheid aan informatie zoals richtlijnen, draaiboeken en publieksinformatie. De app wordt ge-update met de nieuwste informatie. Ook de app van thuisarts.nl met een triage tool/test is simpel en aan iedereen aangeboden kan worden.

De Corona Check. Een initiatief van OLVG, Luscii en partnerziekenhuizen verspreid over heel Nederland. Deze app is speciaal voor mensen die zich zorgen maken of klachten hebben die mogelijk door het coronavirus worden veroorzaakt. Met de Corona Check kan men dagelijks gegevens over gezondheid doorgeven via een smartphone of tablet. Een medisch team, ondersteund door de techniek, beoordeelt de klachten. Als het nodig is, neemt een zorgverlener uit dit team binnen 24 uur telefonisch contact op.

Nieuwsbericht 2 mei 2020

Gehoorscreening pasgeborenen weer van start

De gehoorscreening voor pasgeborenen wordt per 4 mei weer gestart. Vanwege de uitbraak van het coronavirus was de gehoorscreening tijdelijk stopgezet.

De belemmeringen voor de gehoorscreening bij pasgeborenen zijn opgelost. De vervolgdiagnostiek en behandeling voor pasgeborenen met een afwijkende uitslag is weer landelijk geborgd. En het is goed mogelijk om de gehoorscreening uit te voeren met inachtneming van de maatregelen tegen het coronavirus.

Er is ook een plan opgesteld om pasgeborenen bij wie de gehoorscreening nog niet kon worden uitgevoerd, alsnog te doen. De ouders ontvangen hierover bericht via hun eigen jeugdgezondheidszorgorganisatie.

Zie ook de actuele informatie m.b.t. de gehoorscreening voor professionals.

Deze informatie is alleen voor leden

Log in en krijg direct toegang tot alle informatie

Inloggen

Nieuwsbrief 16 maart 2020

COVID-19 en zwangerschap - info voor hulpverleners

Op dit moment zijn er geen aanwijzingen dat een infectie met COVID-19 bij zwangere vrouwen anders verloopt dan bij de algehele populatie.

De gegevens die gepubliceerd zijn in de Lancet op 12 februari 2020 lieten bij 9 zwangere patiënten in het derde trimester milde ziekteverschijnselen zien, bestaande uit o.a. algehele malaise, koorts en hoesten. De neonatale uitkomst was in alle gevallen goed, en het virus werd bij geen van de kinderen aangetoond. Zie ook het artikel ‘Novel corona virus disease (COVID‐19) in pregnancy: What clinical recommendations to follow?‘ van 5 maart 2020.

Omdat er nog niet veel data beschikbaar is over zwangere vrouwen en hun kinderen hebben de NVOG, KNOV, NVK en RIVM besloten de RCOG-richtlijn te volgen (zie onderaan pagina).

Wij verwijzen dan ook naar de algemene informatie van het RIVM ten aanzien van maatregelen die men dient te treffen bij een verdenking op een infectie met COVID-19 en naar de voorzorgsmaatregelen in de thuissituatie en binnen uw ziekenhuis indien er zich een patiënt presenteert met klachten die kunnen wijzen op een infectie met COVID-19

Uit eerdere coronavirusepidemieën als SARS-CoV en MERS-CoV is bekend dat zwangere vrouwen een risicogroep vormden met betrekking tot respiratoire problemen. Mocht deze situatie zich ook bij COVID-19 voordoen, zullen wij deze informatie samen met het RIVM met u delen. Hiervoor is o.a. een registratie opgezet die op internationaal niveau zal verlopen door gebruik te maken van de registratiesystemen die zijn aangesloten bij de International Network of Obstetric Survey Systems (INOSS). In Nederland is dit de Netherlands Obstetric Surveillance System (NethOSS). Omdat de NVOG belang hecht aan het verzamelen van data over zwangerschap en een infectie met COVID-19 vragen wij zorgverleners alle zwangeren met een infectie met COVID-19 in thuisisolatie of opgenomen in een ziekenhuis, te melden via NETHOSS. De ziekenhuizen kunnen registreren via de gebruikelijke route (verloskundigen en huisartsen kunnen hier ook gebruik van maken); de aangestelde Nethoss contactpersonen ontvangen beveiligde registratiemails (bij vragen: info@nethoss-perined.nl).

Bij het vaststellen van een infectie met COVID-19 bij zwangere vrouwen in de eerste lijn adviseren wij ruggenspraak te houden met de gynaecoloog uit de tweede of derde lijn. Bij opname van zwangere vrouwen met respiratoire problemen en noodzaak tot (IC)-opname, kunt u uiteraard contact opnemen met de NVOG, pijler FMG.

Deel via:

  • Facebook
  • Twitter
  • Twitter
  • E-mail

Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen

Beroepsorganisatie van en voor verloskundigen

Word lid