Juridisch
De KNOV ondersteunt haar leden in de regio’s bij juridische en/of governance vraagstukken. Dit kunnen vragen zijn die betrekking hebben op het werk, de eigen praktijk of bijvoorbeeld de samenwerking binnen een VSV.
Verloskundigen in de eerste en tweede lijn kunnen met veel juridische vragen terecht bij de KNOV-Helpdesk. De KNOV fungeert als vraagbaak voor wet- en regelgeving die van toepassing is op het beroep, beroepsuitoefening en praktijkvoering van verloskundigen in Nederland. Denk daarbij aan gezondheidsrecht, ondernemingsrecht, bestuursrecht en tucht-en strafrecht. Veel vragen beantwoorden we direct via de Helpdesk of met hulp van bureaumedewerkers. Bij vragen die specifiek op een individuele situatie betrekking hebben, verwijzen we zo nodig door naar passende juridische ondersteuning.
Sinds 1 mei 2023 kunnen klinisch verloskundigen die lid zijn van de KNOV gebruik maken van individuele juridische dienstverlening via vakbond FBZ. Zij hebben recht op 10 uur gratis ondersteuning per kalenderjaar bij arbeidsrechtelijke vragen en kwesties, zoals cao-interpretatie, functiewaardering of ontslagzaken.
De arbeidsjuristen van FBZ kennen de arbeidsvoorwaarden van klinisch verloskundigen en staan klaar om je deskundig te adviseren, te begeleiden en – indien nodig – bij te staan bij de rechter.
Direct hulp nodig? Mail naar rechtshulp@fbz.nl of bel 088-1344111.
Het programma Juridisch bestaat uit de volgende dossiers:
Heb je juridische vragen?
Log in op Mijn KNOV, ga naar Mijn Helpdesk en stel daar je vraag.
De KNOV heeft nauwe contacten met afzonderlijke zorgverzekeraars en Zorgverzekeraars Nederland (ZN) over praktische zaken in de contractering. Deze gesprekken kunnen wij niet voeren zonder input van onze leden. Om te horen wat er speelt in de verschillende regio's, zijn er werkgroepen in het leven geroepen.
Zorgverzekeraars
De overlegstructuur met de zorgverzekeraars ziet er als volgt uit:
PLAZA
In het PLAZA (Platform Algemene Zaken) komen verloskundigen uit alle regio’s samen om onderling informatie uit te wisselen over de stand van zaken met de zorgverzekeraars. Daarnaast praten we je bij over de ontwikkelingen bij zorgverzekeraars en de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Wil je als verloskundige graag meedenken en is er nog geen vertegenwoordiging vanuit jouw regio? Dan kun je je aanmelden door contact op te nemen via Mijn Helpdesk in MijnKNOV. Ook voor vragen kun je bij de helpdesk terecht.
VOZ
Vanuit het PLAZA bepalen we samen met een werkgroep verloskundigen de agenda voor de overleggen met de grote zorgverzekeraars. In het Verloskundig Overleg Zorgverzekeraars (VOZ) vindt de bespreking met de verloskundigen en verzekeraars (veelal beleidsadviseurs en zorginkopers) plaats. Hier geven we input op bijvoorbeeld inkoopbeleid en contracten, als de verzekeraar daarvoor open staat. Daarnaast bespreken we knelpunten. Er zijn vier VOZ’en: CZ, Menzis, VGZ en Zilveren Kruis. In elk VOZ vertegenwoordigen verloskundigen uit de werkgroep regio’s waar de betreffende verzekeraar het grootste marktaandeel heeft.
Het PLAZA en de VOZ-bijeenkomsten organiseren we in een cyclus van drie per jaar. Met de overige zorgverzekeraars hebben we ook contactmomenten; deze vinden plaats als er specifieke onderwerpen spelen.

Aanvullend organiseren we twee keer per jaar het 'Dagdeel voor de Zorgverzekeraars'. Tijdens deze fysieke bijeenkomsten praten we zorgverzekeraars, de NZa, Zorginstituut Nederland en VWS bij over het jaarplan van de KNOV en bespreken we belangrijke thema’s die spelen binnen de geboortezorg.
Inkoopbeleid, contracten en materiele controles
Ieder jaar vatten we het inkoopbeleid van de verschillende zorgverzekeraars samen en benoemen we de wijzigingen in de contracten voor het komende jaar. Deze informatie vind je (als je bent ingelogd) bij Ondersteunende producten in de rechter kolom.
Zorgverzekeraars hebben het recht om een formele controle of een materiële controle uit te voeren ten behoeve van betaling aan zorgaanbieder, vaststelling van eigen bijdrage of eigen risico, en het verrichten van fraudeonderzoek. Als zorgaanbieder ben je verplicht om medewerking te verlenen aan materiële controles. Bij de controle ben je alleen verplicht om inzage te verlenen in dossiers als de zorgverzekeraar voldoet aan de voorschriften die voor materiële controles gelden. Dit betekent dat de verzekeraar pas inzage kan vragen als er geen andere, minder ingrijpende, manier is om de gedeclareerde zorg te controleren.
Contracteringsproces
Zorgverzekeraars zijn verplicht om jaarlijks, uiterlijk op 1 april, hun inkoopbeleid voor het volgende jaar te publiceren. Zo weten praktijken tijdig waar ze aan toe zijn. Op basis van dit inkoopbeleid ontvangt de praktijk rond of na de zomer een contractaanbod, meestal via het portaal van de zorgverzekeraar. In de verloskunde gebeurt dit doorgaans digitaal: de praktijk logt in, bekijkt de voorwaarden en tarieven, en kan het aanbod online accorderen.
Ben je het als praktijk het niet eens met een onderdeel van het aangeboden contract, of wil je juist een bepaalde clausule laten toevoegen of aanpassen — bijvoorbeeld rond samenwerkingsafspraken of een tariefonderdeel — dan hoeft je niet zonder meer akkoord te gaan. Je kunt hierover contact opnemen met de zorginkoper, meestal via het contactformulier of de contactpersoon die bij het aanbod wordt vermeld. Het is aan te raden om concreet te benoemen welk punt besproken moet worden en waarom, en om te vragen naar een inhoudelijke reactie. De zorgverzekeraar is verplicht hier serieus op in te gaan.
De NZa-regeling Transparantie Zorgcontractering, aangevuld met de Handvatten Zorgcontractering, schrijft voor dat zorgaanbieders (praktijken) voldoende tijd moeten krijgen om een voorstel te bestuderen en vragen te stellen. Deze termijn bedraagt ten minste vier weken. Ook moeten zorgverzekeraars inzichtelijk maken welke onderdelen van het contract zijn gewijzigd ten opzichte van het voorgaande jaar, bijvoorbeeld via een wijzigingenoverzicht. Dat maakt het voor praktijken eenvoudiger om te zien wat er anders is dan het jaar ervoor.
De NZa-regeling verplicht zorgverzekeraars en zorgaanbieders om gedurende het hele contracteertraject voldoende bereikbaar te zijn voor vragen en opmerkingen. Een zorgverzekeraar moet daarbij een inhoudelijke reactie geven op vragen of opmerkingen van de praktijk, niet enkel een ontvangstbevestiging. Het digitale karakter van het aanbod doet dus niets af aan de mogelijkheid om met de zorginkoper in gesprek te gaan.
Nieuws
-
13 oktober 2026Minister wil nieuwe koers voor tuchtrecht in de zorg
-
20 april 2026Uitspraken regionale tuchtrechtcolleges 2025: wat leren we?
-
23 december 2025Nieuwe modelovereenkomsten voor tijdelijke inzet van extra verloskundige zorg
-
18 november 2025Uitstel jaarverantwoording uitgebreid
-
29 oktober 2025Nieuwe juridische handreiking verduidelijkt positie klinisch verloskundigen
-
29 oktober 2025Samen in gesprek over pensioenopbouw
-
27 oktober 2025Veilig werken voor verloskundigen: ondersteuning bij ongewenst gedrag en intimidatie