Griepvaccinatie zwangere vrouwen vanaf 22 weken Q&A

Laatste update: 08 november 2021
Plaatsingsdatum: 26 oktober 2021

Meest gestelde vragen over de griepvaccinatie voor zwangere vrouwen vind je op deze pagina. Zijn er vragen die hier niet bij staan? Je kunt ze mailen naar Patricia Jansen, pjansen@knov.nl.

  • De griepprik wordt aangeboden aan zwangere vrouwen om pasgeborenen bescherming te kunnen bieden tegen de griep. Zuigelingen hebben een iets verhoogde kans op ernstiger verloop van de griep, omdat ze nog geen antistoffen hebben. Zij kunnen zelf niet direct na de geboorte gevaccineerd worden. Daarnaast verkleint vaccinatie de kans voor zwangere vrouwen om opgenomen te worden in verband met ernstige griepverschijnselen.

    • Griep kan bij zuigelingen ernstiger verlopen dan bij oudere kinderen, omdat zuigelingen nog geen antistoffen tegen griep hebben.
    • In een meta-analyse werd incidentie van griep in ontwikkelde landen geschat op 128 gevallen per 1000 kinderen jonger dan 1 jaar. Voor aan griep gerelateerde ernstige acute lagere luchtweginfecties werd een incidentie geschat van 3 per 1000 kinderen jonger dan 1 jaar.
    • Kinderen jonger dan 1 jaar hebben meer kans op opname in het ziekenhuis in verband met griep dan oudere kinderen, waarbij kinderen van 0-6 maanden het grootste risico op een opname hebben. Concrete cijfers voor Nederland ontbreken, de incidentie van opnames is wisselend per land en per griepseizoen.
    • Sterfte ten gevolge van de griep is zeer zeldzaam bij kinderen van 0 tot 6 maanden.
    • Zwangere vrouwen hebben even veel kans om griep te krijgen als niet-zwangere vrouwen. 
    • Als een zwangere vrouw griep heeft, heeft zij meer kans om opgenomen te worden in het ziekenhuis dan een niet-zwangere vrouw. Het is onduidelijk of dit komt door een ernstiger verloop van griep of doordat zwangere vrouwen sneller opgenomen worden uit voorzorg.
    • Er lijkt geen verhoogde kans op IC-opname of sterfte te zijn.
    • Er is geen eenduidig bewijs dat een seizoensgriep bij zwangere vrouwen tot (ernstige) zwangerschapscomplicaties kan leiden zoals foetale sterfte, groeivertraging en vroeggeboorte.

    Er zijn geen (recente) Nederlandse studies naar griep in de zwangerschap, daarom is de situatie in Nederland niet eenvoudig in cijfers uit te drukken. Wel is het duidelijk dat het om een relatief kleine groep zwangeren gaat die opgenomen wordt in verband met de griep.

  • Voor de zuigeling
    De Gezondheidsraad concludeert dat zuigelingen van gevaccineerde moeders 35% minder kans hebben om griep te krijgen dan zuigelingen van moeders die niet gevaccineerd zijn. Daarnaast concluderen ze dat zuigelingen van gevaccineerde moeders 72% minder kans hebben om opgenomen te worden in het ziekenhuis in verband met griep.

    Voor de zwangere
    Volgens de Gezondheidsraad is de effectiviteit van de griepprik relatief laag voor een vaccin en wisselend per seizoen. Buitenlandse onderzoeken laten een brede range aan effectiviteit zien. Gevaccineerde zwangere vrouwen hadden 19 tot 72% minder kans om griep te krijgen dan niet gevaccineerde vrouwen. In de buitenlandse onderzoeken hadden gevaccineerde zwangere vrouwen 40 tot 87% minder kans om opgenomen te worden in het ziekenhuis in verband met griep.
     

  • Vaccinatie tegen de griep in de zwangerschap lijkt geen risico's met zich mee te brengen.

    • Uit systematische reviews en een aantal andere studies blijkt er geen verhoogd risico op negatieve zwangerschapsuitkomsten te zijn na vaccinatie met de griepprik.
    • Ook voor de baby lijkt de maternale griepprik geen nadelige gevolgen te hebben. In onderzoeken werd er geen verschil gevonden in groei, ontwikkeling, aantal ziekenhuisopnames en de kans op aangeboren afwijkingen tussen kinderen van wie moeders wel gevaccineerd waren en kinderen van wie moeders niet gevaccineerd waren.
  • Zwangere vrouwen verdragen de griepprik even goed als niet-zwangere vrouwen. Bijwerkingen zijn bijna altijd mild en van korte duur, vaak gaat het om een lokale reactie op de prikplek. Daarnaast kan er spierpijn en algehele malaise ontstaan, vaak zijn de bijwerkingen na twee dagen weer over.

  • De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft in 2012 het advies uitgebracht om alle zwangere vrouwen de griepprik aan te bieden. De Gezondheidsraad heeft recent herzien welke doelgroepen in aanmerking komen voor de griepprik. Het advies om alle zwangere vrouwen te vaccineren is met name gericht op bescherming van zuigelingen van 0-6 maanden tegen de griep. Het oude advies om zwangere vrouwen met onderliggende aandoeningen te vaccineren is gericht op de gezondheid van de zwangere zelf. Mensen met onderliggende aandoeningen hebben meer kans op ernstig verloop van de griep.

  • De prik wordt vanaf 22 weken zwangerschap aangeboden. Vaccineren is voor 22 weken ook veilig en voor de zwangere vrouw net zo effectief, maar voor de baby is het minder effectief. Zwangere vrouwen die later in de zwangerschap gevaccineerd worden, brengen meer antistoffen over op de foetus dan vrouwen die eerder in de zwangerschap gevaccineerd worden.

    Er is geen maximale zwangerschapsduur waarbij gevaccineerd wordt. Vaccineren is het meest effectief > 15 dagen voor de bevalling, maar ook als de zwangere korter voor de bevalling gevaccineerd wordt, zullen er nog antistoffen overgedragen worden aan de foetus.

  • Zwangere vrouwen kunnen tussen 1 oktober en 1 november melden bij de huisarts dat ze een griepprik willen. Ze kunnen de griepprik tussen 1 oktober en 1 december ontvangen, mits ze in deze periode > 22 weken zwanger zijn.

  • In 2021 krijgen zwangere vrouwen geen oproep voor de griepprik. Als ze de griepprik willen, moeten ze zelf een afspraak maken bij de huisarts. Hier kunnen zij gratis gevaccineerd worden.  

Nieuws

Overig

Werkgroepen

Meer Vakkennis & Wetenschap

Meer Werk & Organisatie

Oproepen

Agenda