KNOV Winkelmandje (0) Menu

Leer laaggeletterdheid te herkennen en te bespreken met uw cliënten

1 op de 9 mensen in uw zorgpraktijk heeft mogelijk moeite met lezen en schrijven. Dit heeft grote invloed op hun gezondheid en de behandelrelatie. Wat kunt u als eerstelijnszorgverlener doen? En wat levert het u op?

Om deze vragen te kunnen beantwoorden, is de campagne 'Taal maakt gezonder' ontwikkeld. Een initiatief van de Verenigde EersteLijns Organisaties (VELO) in samenwerking met Stichting Lezen & Schrijven.

Laaggeletterdheid in uw zorgpraktijk te herkennen

Taalachterstanden komen niet alleen voor bij allochtonen. Wees alert op signalen bij autochtone cliënten die kunnen wijzen op lees- en schrijfproblemen:

  • Iemand vermijdt situaties waarin zij in bijzijn van anderen iets moet lezen of schrijven en gebruikt hiervoor smoesjes  
  • Iemand verschijnt meermalen niet (op tijd) op een afspraak

Vermoedt u lees- en schrijfproblemen? Toets dit door uw cliënt te vragen om een vragenlijst of formulier in te vullen of om informatie uit de brief of folder te herhalen.   

Lees- en schrijfproblemen met cliënten bespreken

Vermoedt u dat iemand laaggeletterd is? Vraag voorzichtig door en toets eventueel uw vermoeden door de persoon te vragen om iets op te schrijven of te lezen. Autochtone laaggeletterden kunnen zich behoorlijk schamen voor hun lees- en schrijfprobleem en verbergen dit liever.

De ervaring leert dat een gesprek over laaggeletterdheid het meeste effect heeft wanneer het probleem zoveel mogelijk wordt genormaliseerd. Laaggeletterden weten vaak niet dat er in Nederland 1,3 miljoen volwassenen zijn die moeite hebben met lezen en schrijven. Stel de client dus op haar gemak en vertel dat zij niet enige is. Vaak zijn laaggeletterden in het verleden op negatieve wijze geconfronteerd met hun lees- en schrijfachterstand. Uw vertrouwensrelatie met cliënten is een goede uitgangspositie voor het voeren van een positief gesprek: een gesprek over beter leren lezen en schrijven.

Laaggeletterde patiënten doorverwijzen naar taalscholing

Stichting Lezen & Schrijven heeft contacten met alle aanbieders van taalscholing in Nederland. Via de stichting kan uw cliënt gratis telefonisch advies krijgen over mogelijkheden voor taalcursussen bij hem of haar in de buurt. U kunt hierbij helpen! En het kost u slechts één handeling. Kies een van de volgende opties om de cliënt aan te melden voor gratis advies en coaching.

  • Meld uw cliënt aan via www.taalmaaktgezonder.nl.
  • Vertel uw cliënt dat zij zichzelf kan aanmelden via het gratis telefoonnummer 0800 023 44 44. Hiervoor zijn de volgende gegevens nodig:
  • naam
  • telefoonnummer
  • geboortedatum + geboorteland
  • postcode + huisnummer

Na aanmelding wordt de cliënt binnen twee weken teruggebeld door een taalaanbieder in de buurt. Die persoon kan haar verder informeren over de mogelijkheden en eventueel uitnodigen voor een kennismaking of intakegesprek. 

Tips en tools

  • Download het Taal maakt gezonder-pakket op www.taalmaaktgezonder.nl. Hier staan het wachtkamerboekje, de poster en het notitieblokje. Het informatiepakket kunt u ook bestellen via gezondheid@lezenenschrijven.nl
  • Kijk voor bronnen, meer feiten, tips en tools op www.taalmaaktgezonder.nl.
  • Taalambassadeur Leen vertelt hoe het is om als laaggeletterde naar de huisarts te gaan. (YouTube filmpje, 1:50 minuut)
  • Huisarts Corine Torenbeek vertelt hoe zij omgaat met laaggeletterdheid in haar praktijk. (YouTube filmpje, 3:08 minuten)
  • In de documentaire Leven zonder Lettersvertellen ex-laaggeletterden over hun ervaringen voor- en nadat zij beter konden lezen en schrijven. (YouTube filmpje, 23 minuten)
  • NPO 1 zendt tot en met 14 november elke vrijdag een aflevering uit van Zeg eens B, waarin Caroline Tensen enkele laaggeletterde mensen volgt in hun dagelijks leven. Tegen welke problemen lopen zij aan door hun lees- en schrijfachterstand? Hoe verloopt het proces van beter leren lezen en schrijven met hulp van een taalcoach? Bekijk de eerdere afleveringen.     

Deel via:

  • Facebook
  • Twitter
  • Twitter
  • E-mail

Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen

Beroepsorganisatie van en voor verloskundigen

Word lid