KNOV Winkelmandje (0) Menu

Concentratie van ziekenhuizen leidt tot meerkosten

27 oktober 2011

De ziekenhuizen in Nederland zijn nu al te groot. Alle schaalvoordelen, bijvoorbeeld in de sfeer van een betere benutting van gebouwen en dure apparatuur, zijn al gerealiseerd. Verdere groei in omvang leidt dan ook tot een meer dan evenredige stijging van de kosten. Concentratie is in dit opzicht maatschappelijk ongewenst.

Onderzoek van de TU Delft toont aan dat 1 procent uitbreiding van de productie in ziekenhuizen (schaalvergroting) gepaard gaat met 1,23 procent extra kosten. Oorzaken hiervoor zijn: toenemende kosten van de grotere span of control en bureaucratisering. Deze uitkomsten zijn volgens Blank et al. (2011) volledig in overeenstemming met ander internationaal onderzoek.

Dit onderzoek van Blank et al. (2011) zet de huidige ontwikkeling van toenemende concentraties van ziekenhuizen in een heel ander daglicht. Immers je hebt geen schaalvoordelen maar schaalnadelen. Zo blijkt voor de periode 2003 – 2009 de schaalvergroting een negatief effect, van bijna 5 procent, te hebben gehad op de productiviteitsontwikkeling van de Nederlandse ziekenhuizen.

Blijkbaar zijn het niet de prikkels om te komen tot meer productiviteit die de toenemende schaalgrootte van ziekenhuizen kunnen verklaren. Deze irrationele ontwikkeling is volgens Blank et al. (2011) alleen te verklaren uit de behoefteprikkel om marktmacht te creëren door schaalvergroting. Meer marktmacht betekent hogere prijzen en zo lang de ‘verwachte extra opbrengsten’ hiervan opwegen tegen de extra kosten, zet deze tendens zich voort. Ook kan er bij het management een intrinsieke motivatie zijn tot schaalvergroting om het prestige en inkomen te verbeteren. Marktwerking lijkt hier dus een negatief effect te hebben, aldus Blank et al.

Concentratie en verdere schaalvergroting van ziekenhuizen heeft een aantoonbaar negatief effect op de productiviteitsontwikkeling en op de bereikbaarheid. Dit is een belangrijk maatschappelijk aandachtspunt. Het beleid zou zich mogelijk moeten heroriënteren en verdere schaalvergroting juist tegengaan.


Blank, J., Dumaij, A., van Hulst, B. (2011). Ziekenhuismiddelen in verband Een empirisch onderzoek naar productiviteit en doelmatigheid in de Nederlandse ziekenhuizen 2003-2009. Delft: Centrum voor Innovatie en Publieke Sector Efficiëntie Studies, Technische Universiteit Delft.

Deel via:

  • Facebook
  • Twitter
  • Twitter
  • E-mail

Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen

Beroepsorganisatie van en voor verloskundigen

Word lid

Contact

Bel 088 888 39 99 of mail info@knov.nl

Bereikbaar van ma t/m vrij 9.00-17.00 uur