Informatie

In de Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelatie (wet DBA) staat wanneer er sprake is van ondernemerschap, loondienst of uitzendwerk. Voldoet een zzp’er niet aan de eisen voor ondernemerschap, dan is er sprake van schijnzelfstandig. Schijnzelfstandigheid houdt in dat iemand zich voordoet als zelfstandige, terwijl er feitelijk een dienstverband is. De Wet DBA legt de verantwoordelijkheid bij zowel werkgever als werknemer om de arbeidsrelatie correct vast te leggen.

• Wat verandert er per 1 januari 2025?

  Geen waarschuwing, maar naheffing/boete 

  Vanaf 1 januari 2025 eindigt het handhavingsmoratorium op de Wet DBA. De Belastingdienst kan dan bij schijnzelfstandigheid naheffingen en boetes opleggen, met terugwerkende kracht vanaf en tot 1 januari 2025. Er geldt een overgangsperiode van een jaar waarin naheffingen wel opgelegd kunnen worden, maar werkgevers en werkenden nog geen boete krijgen als zij kunnen bewijzen dat zij stappen zetten tegen schijnzelfstandigheid.

  Modelovereenkomsten 

  Nieuwe modelovereenkomsten worden niet meer goedgekeurd. Lopende overeenkomsten blijven geldig tot hun einddatum. De modelovereenkomsten die gebruikt worden in de verloskunde zijn tot 2028 bruikbaar. 

• Situatie in 2026

  Op 18 december 2025 besloot het kabinet de zachte landing voort te zetten. Ook in 2026 worden geen boetes uitgedeeld aan organisaties die gebruik maken van schijnzelfstandigen. De Belastingdienst handhaaft de wet wel met bedrijfsbezoeken, mogelijk gevolgd door een boekenonderzoek en naheffingen. Organisaties en werkenden die opzettelijk de wet DBA overtreden, kunnen wel een boete krijgen. 

  Wat doet de KNOV rondom de wet DBA? 

  • Informeren over de stand van zaken rondom de nieuwe wetgeving en handhaving, inclusief een webinar over werken als praktijkhouder. 

  • Adviseren om te werken zoals de door de Belastingdienst goedgekeurde modelovereenkomst voorschrijft. 

  • Bestuderen van bestaande casuïstiek in een poging duidelijkheid te bieden voor verloskundigen. 

  • Contact met ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over de mogelijkheden om duidelijkheid te creëren voor verloskundigen. 

  • Ontwikkelen van modelovereenkomsten voor tijdelijke inzet van extra verloskundige zorg, wat mogelijk maakt dat verloskundigen in loondienst flexibel ingezet kunnen worden bij buur-praktijken bij piek-, ziek- en unieke situatie. 

  • Reageren op internetconsultaties over deze wetgeving. 

• Wat kan ik doen om schijnzelfstandigheid te voorkomen?

  Werk feitelijk volgens de KNOV/VvAA-modelovereenkomsten 

  Praktijkhouders en waarnemers kunnen gebruik maken van de modelovereenkomsten van de KNOV/VvAA. Deze overeenkomsten zijn goedgekeurd door de Belastingdienst en maken vooraf duidelijk dat de waarnemer daadwerkelijk zelfstandig werkt en dat de opdrachtgever geen loonheffingen hoeft af te dragen. Ga daarom na of je werkt met de juiste versie(s): 

  • Modelovereenkomst praktijkwaarneming verloskundigen, voor tijdelijke vervanging 

  • Modelovereenkomst praktijkmedewerking verloskundigen, voor tijdelijke extra capaciteit in de praktijk 

  De belastingdienst beoordeelt hoe er daadwerkelijk in de praktijk wordt gewerkt. Het is daarom erg belangrijk om na te gaan of de feitelijke manier van werken overeenkomt met wat daarover is afgesproken en opgenomen in de overeenkomst. Let daarbij op de geel gearceerde teksten die van belang zijn bij het onderscheid tussen zelfstandigheid en dienstverband.  

  Tools om je arbeidsrelatie te beoordelen 

  Het is belangrijk dat waarnemers en praktijkhouders hun arbeidsrelatie bekijken en indien nodig aanpassen. Als opdrachtnemer en opdrachtgever ben je namelijk samen verantwoordelijk voor het juiste contract. Hieronder hebben we een aantal nuttige verwijzingen op een rijtje gezet: 

  - Op Rijksoverheid.nl: Wet DBA;  

  • Kiezen van het juiste contractvorm 
  • zzp ja of nee? Voorbeelden per sector 
  • Infographic werken als zzp in zorg en welzijn (voor werkende)
  • Infographic inhuren van zzp in zorg en welzijn (voor werkgever)

  - Op Belastingdienst.nl; 

  • Voor ondernemers: Ondernemerscheck / Ben ik ondernemer voor de inkomstenbelasting? 
  • Voor opdrachtgevers: Webmodule Beoordeling Arbeidsrelatie 
  • Afwegingskader Deliveroo-arrest 

  - De website www.regionaalwerkt.nl;  

  • Hier wordt informatie gegeven over regionaal werkgeverschap; zijn er concrete voorbeelden te lezen en is er informatie over de aandachtspunten die hierbij komen kijken.  
• Meer informatie

  Specifieke vragen over jouw situatie kan je stellen aan de Belastingdienst. Waar mogelijk zal de KNOV informatie verduidelijken voor verloskundigen. Vragen daarover kun je mailen naar de Helpdesk.

  Webinars 

  Het ministerie van VWS, het ministerie van SZW en de Belastingdienst hebben webinars gehouden over de wet. Heb je een webinar gemist? Dan kun je ze terugkijken via onderstaande links:

  • Webinar 6 november 2024 'Wetgeving en handhaving gericht op de inzet van zzp-ers in zorg en welzijn'

  • Webinar 14 november 2024 ‘Voorkom schijnzelfstandigheid’ voor zelfstandigen en opdrachtgevers